De kemphaan is tegenwoordig een uiterst schaarse broedvogel in Nederland.
De kemphaan eet zowel in het water als op de grond levende insecten als
kevers, vliegen, larven, slakjes en regenwormen. Buiten het
broedseizoen eet de vogel ook zaden en ander plantaardig materiaal.
Kemphanen zijn vooral bekend door de fraaie voorjaarstooi van de
mannetjes, die op de wat hoger en droger gelegen toernooiveldjes bijna
eindeloze schijngevechten houden om de gunst van de vrouwtjes te
verwerven. Deze baltsplaatsen zijn inmiddels bijna verdwenen. Na de
paring op het toernooiveld draaien de vrouwtjes op voor de zorg om het
broedsel. In juni - juli zijn de extra versieringen van de mannetjes
niet meer nodig en vallen dan uit. In de winter zijn de geslachten
gelijk gekleurd. Zwijgzame vogel.De kemphaan, of beter kemphen, is lange tijd een gewone broedvogel geweest van graslanden, vochtige heide en duingraslanden. In het bijzonder in de tweede helft van de vorige eeuw is het aantal broedende kemphennen in Nederland in een vrije val geraakt. Door ontwatering van weilanden is veel habitat ongeschikt geworden voor de Kemphaan.
